پورامينى، محمدباقر، 1347.
جوانان، ياوران مهدى (ع)/ مؤلف محمدباقر پورامينى .
تهران: بنياد فرهنگى حضرت مهدى موعود(ع)1379.
48 ص. 2000 ريال
فهرستنويسى بر اساس اطلاعات فيپا.
كتابنامه: بصورت زيرنويس.
1.مهدويت. 2.محمدبن حسن (عج)، امام دوازدهم، 255ق.-- ياوران. الف. عنوان.
9ج9پ/4/224BP
كتابخانه ملى ايران
1 / چرا جوان..؟!
وصف جوان
نياز نسل نو
پيشگامان پيروزى
2 / ياران صبح
ياران جوان
313 فدايى
شب واقعه
دست بيعت
حضور زنان
نژادهاى گوناگون
شعار سپاه
3 / نشانه ها
دلباختگى به خدا
فرمانبرى و شيدايى
بصيرت و بينش
قدرت و شجاعت
دوستى و ايثار
نظم و ترتيب
4 / اميران نور
وارثان زمين
دولتمردان محبوب
كاردانى و هوشيارى
5 / گام در گام گل
آمادگى و انتظار
رسم دوستى
«ياران مهدى عليه السلام همگى جوانند.»1
اين كلام زيبا و ترجمان سخن مولا على عليه السلام ، ارمغانى براى نسل نو است .كنكاش در شناخت شخصيت جوان و آگاهى از توان و كارآمدى آنان در تاريخ اسلام، چرايى جوان بودن ياران حضرت مهدى موعود عليه السلام را پاسخ مىگويد.
وصف جوان جوانى بهار سبز حيات است و فصل شيرين زندگى را در جوانى مىتوان جست. نشاط، شادابى،تلاش، اراده، پشتكار، نيرو، احساس، نوگرايى، فضيلت جويى و دهها ويژگى ديگر در اين مقطع جلوه مىكند .جرقههاى هويتجويى و استقلالطلبى كه به نوعى همراه با بازيابى و بازسنجى گذشته خود و جامعه است، نخست در دوران جوانى زده مىشود.
و بالاخره اميد به آينده برجستهترين نماى زندگى
يك جوان است .او وقتى به حال و شرايط موجود
خود عشق مىورزد و از اراده و تلاش برخوردار
________________________
* جوان، نازك دلتر از ديگران است.1
* دلِ جوان، همچون زمين خالى است كه هر چه در آن كاشته شود آن را مىپذيرد.2 * جوانان را درياب! آنان زودتر از ديگران به كارهاى خير روى مىآورند.3 * آداب و رسوم خويش را به فرزندانتان تحميل نكنيد، كه آنان براى زمانى غير از زمان شما آفريده شدهاند.4 پيشوايان ما با توجه به نياز واقعى نسل نو، رهنمودها و برنامه هاى تربيتى خود را در اين محوردر پرتو اين توجه برخاسته از زاويه آينده نگرى و آينده بينى، بسيارى از جاذبههاى انحراف رنگ باخته، دام دزدان دل و انديشه جوان برچيده گرديد. نتيجه اين سيستم تربيتى آن شد كه در هر برهه و دورهاى، جوانان پيشتازان پيشرفت دين و كليد كاميابى پيامبران دينى بشمار مىآمدهاند.
پيشگامان پيروزى پس از بعثت پيامبر اسلام ، روى آورى جوانان به آيين محمد(ص) دوچندان بود. آنان با الهاماز فطرت پاك خويش، پيشاهنگ پيروان اسلام گرديده ، با شور و نشاط گرداگرد پيامبر (ص) جاى گرفتند، و با حضور سبز و چشمگير خود، قلب پيام آور وحى را شادمان ساختند، حضورى كه در كلام حضرت محمد(ص)، اين گونه وصف شده است:خداوند مرا به پيامبرى برانگيخت، پس جوانان بامن پيمان بستند و ياريم كردند و بزرگسالان به
على بن ابى طالب عليه السلام سرآمد جوانان مسلمان بود كه مانندى نداشت و نقش نخست را در دفاع از اسلام انجام داد و در تمام صحنهها،بى ادعا اما از سر اخلاص پيشگام بود، همو مىگويد:
«هنگامى كه همه سستى ورزيدند، به كار پرداختم، وآنگاه كه همه نهان شدند، خود را آشكار ساختم، و چون همه در گفتار درماندند، به گشادگى سخنگفتم. و گاهى كه همه ايستادند، به نور خدا در راهتاختم. آوايم فروتن از همگان، و رتبتم برتر ازين وآن. در راه فضيلت عنان گشاده راندم، و مركب مسابقت را از همه پيشتر جهاندم. همانند كوهىايستاده بودم، كه تندرش نتواند جنباند، و گردباد نتواندش لرزاند. نه كسى را بر من جاى خردهاى بود و نه گويندهاى را مجال طعنهاى».2| ور شوم چون كاه يادم ياد اوست | |
| جز به باد او نجنبد ميل من | نيست جز عشق احد سرخيل من 1 |
در عهد ائمه اطهار قدس سرهما نيز حضور نسل نو، جلوههاى درخشانى به يادگار گذارد، از آن ميان:
* على عليه السلام با مجاهدت سرداران رشيد و جوانش، حماسه هاى بزرگ دوران حكومت را آفريد.
* حادثه كربلا از نمادهاى ماندگار حضور فعّال و ايثارگرايانه جوانان شيعه است.
.. و امّا نقش جوانان در حوادث و تحولات عصر ظهور حضرت حجّت عليه السلام چگونه خواهد بود.
انزوا، خمودگى و انحطاط !
و يا حضورى پرنشاط، و آكنده از اميد.
اميد به آيندهاى زيبا! در سايه سپهر سعادت،
حضرت مهدى عليه السلام و حكومت عدالت گستر او.
________________________« پيشينيان بر آنان سبقت نگرفتهاند و آيندگان به آنان نخواهند رسيد.»1
ظهور مهدى عليه السلام با اجتماع ياران او قرين است ؛ اصحاب سختكوشى كه با حضور خود فرمان موعود را لبيك گفته، گرد آفتاب وجودش حلقه مىزنند تا در ركاب او وعده الهى را تحقق بخشيده، حاكميت دولت اهل بيت عليه السلام را بر جهان بگسترانند. صبحى دگر مىآيد اى شب زنده داران !از بيكران سبز اقيانوس غيبت
آيد به گوش از آسمان: اينست مهدى !
ياران جوان
بيشتر ياران قائم، « جوان » اند2؛ آنگونه كه امير سخن، على عليه السلام بدان بشارت داده است:
«ان اصحاب القائم شباب لا كهول فيهم الا كالكحل فى العين أو كالملح فى الزاد، و اقل الزاد الملح».3
«ياران قائم جوان هستند. در ميان آنها پيرمرد يافت نمىشود به جز مانند سرمه در چشم و نمك در طعام، كه كمتر از هر ماده در طعام نمك آنست.»موعود نيز هم خود «جوان» است، و هر چند كه صدها سال از حيات او گذشته، ليك به اعجاز الهى، سيمايش به مانند جوانى خوش چهره مىماند. امام حسن عليه السلام در بيان اين نكته مىفرمايد:
________________________«خداوند مهدى را به قدرت خويش در سيماى جوانى كمتر از چهل سال آشكار و ظاهر مىكند».1
به تماشاى طلوع تو، جهان چشم به راهبه تماشاى تو اى نور دل هستى، هست
به تعداد ياران پيامبر اكرم در جنگ بدر.
و به تعداد ياران طالوت در نبرد با جالوت.3
اين رقم در بسيارى از روايات معتبر شيعه4 و سنّى5 به ما رسيده است؛از جمله فرمايش پيامبر اكرم صلي الله عليه و آله وسلم : ________________________كمال الدين، 315.
2- زكريا اخلاقى . 3- پيامبر (ص):« و على عدة اصحاب طالوت الذين جاوزوا النهر». (ياران مهدى) به تعداد اصحاب طالوت اند كه از نهر گذر كردند .«عدد ياران مهدى 313 نفر ـ به تعداد اصحاب بدر ـ است».1
و سخن پيشواى ششم عليه السلام :«هرگاه 313 نفر ـ به تعداد اصحاب بدر ـ گرد امام جمع شوند، بر حضرت قيام با شمشير واجب خواهد شد».2
همچنين در تفسير آيه [الامة المعدودة3] به عدد ياران امام اشاره شده است :امام على عليه السلام :
«امة معدوده، اصحاب 313 نفره قائم هستند.» 4
امام باقر عليه السلام : « ياران قائم 313 نفرند، قسم به خدا آنان امة معدوده هستند».5 احاديثى نيز نقل است كه بر رقمهاى چون 5 هزار،* بضع: از سه تا ده را گويند، كه مراد از روايت فوق همان سه است .
5- « اصحاب القائم عليه السلام الثّلاثمائة و البضعة عشر رجلا، هم و اللّه الامة المعدودة التى قال اللّه فى كتابه..»« همراه قائم عليه السلام صحيفه مهر شدهاى هست كه اسامى يارانش همراه با ويژگيها، شهر، آراستگيها و كنيههايشان در آن نوشته شده است.»4
جمال بخت ز روى ظفر نقاب انداخت
ز قاطعان طريق اين زمان شوند ايمن
كجاست صوفى دجّال چشمِ ملحد شكل
«اى فرماندهان من!
اى نزديكان من !
اى كسانيكه خداوند پيش از ظهور من آنها را براىيارى من در روى زمين ذخيره كرده است !
بسوى من بشتابيد و به فرمان من گردن نهيد.»2
صداى آن حضرت در شرق و غرب جهان به گوش يارانش مىرسد و آنها كه در محرابهاى خود و يا بر فراز رختخوابهاى خود هستند در يك لحظه بانگ«در حاليكه جوانان شيعه در پشتبام خانه هايشانخوابيدهاند يكمرتبه چون قطعه هاى ابر پاييزى در يك شب از تيرههاى مختلف بدون وعده قبلى بسوىصاحبشان برده مىشوند صبح همگى خود را در مكه معظمه مىيابند و دور شمع وجودش گرد مىآيند.»2
امام صادق عليه السلام مىفرمايد:«هنگاميكه به امام زمان اذن ظهور برسد خدا را بااسم اعظمش مىخواند و همه يارانش از سراسرجهان گرد مىآيند كه آنها ياران پرچمدار او هستند.گروهى از آنها شبانه از بسترهايشان ناپديد مىشوند وصبح در مكه حاضر مىشوند و برخى از آنها آشكارا ديده مىشوند كه روى ابرها راه مىروند.»3
«آنها شبانه از بسترهايشان ناپديد مىشوند وصبح در مكه حاضر مىشوند و برخى از آنها در روزروشن بر فراز ابرها راه مىروند آنها با نام، نام پدر، لقبو ديگر خصوصياتشان شناخته مىشوند.»1
امام رضا عليه السلام در تفسير آيه [اينما تكونوا يأت بكم اللّه جميعا2] بر اين مهم اشاره مىنمايد: «همانا قسم به خدا آن هنگام كه قائم قيام كند، خداوند ياران شيعه را از سراسر دنيا گرد مىآورد»3 امام صادق عليه السلام از حضور همه ياران در شب موعود، چنين خبر مىدهد:« خداوند آنها را در يك شب جمعه در مكه
معظمه و در بيت اللّه الحرامگرد مىآورد كه حتى يك
نفر از آنهاتخلف نمىكند، آنگاه در كوچه هاى مكه به
راه مىافتند تا براى خود سُكنايى پيدا كنند، مردم كه
افرادناشناسى را در ميان خود مىبينند ـ در حاليكه از
ورود هيچ قافلهاى به قصد حج عمره، تجارت و
غيرهاطلاعى ندارند ـ از اين رهگذر به يكديگر
مىگويند :افراد ناشناسى مىبينيم كه تا به امروز در اين
________________________
وجود پنجاه «زن جوان» در ميان 313 يار امام زمان عليه السلام ، حكايتگر جايگاه ويژه آنان در عصر ظهور است.
امام باقر عليه السلام :
«سوگند به خدا، سيصد و سيزده نفر بدون وعده پيشين گرد مىآيند، در ميان آنان پنجاه زن هست.»2
بى شك كارآمدى زنان در عرصه هايى جلوه مىنمايد كه با سرشت و طبيعت ايشان سازگار باشد، از اين رو سرپرستى و انجام امور بهداشت و درمان را مىتوان يكى از كاركردهاى آنان نام برد.اين نكته را از سخن امام صادق عليه السلام پيرامون آن دسته از زنانى كه رجعت نموده، و در زمره ياران عمومى مهدى عليه السلام قرار مىگيرند، مىتوان فهميد، امام مىفرمايد :
________________________« همراه مهدى عليه السلام سيزده زن هستند. آنان مجروحان را مداوا مىكنند و از بيماران جنگى پرستارىمىنمايند، چنان چه زنان در زمان پيامبر اسلام (ص)همراه او بودند.»1
نژادهاى گوناگون
اصحاب قائم عليه السلام از نژاد خاص، قبيلهاى باسابقه يا كشورى معروف گزينش نمىگردند، زيرا اين نهضت يك قيام عدالت گسترانه است .و در راستاى تحقق اسلام ناب، نژادپرستى در آن جايى ندارد.
ياران امام زمان عليه السلام از سراسر جهان و دورترين شهرها و به تعبير روايات از «اقاليم الارض» و «اقصى البلاد» گرد هم مىآيند.
امام صادق عليه السلام از حضور تعدادى از اهل نوبه ـ كه به ظاهر سياه پوستند ـ در ميان ياران مهدى خبر مىدهد.2
اگر در روايات بر «عجم» (غير عرب) بودن ياران آنگاه امام به درخواست سؤال كننده، نام نه نفر از ايشان را بيان داشت:
قنواء بنت رشيد، ام ايمن، حبابه والبيه، سميّه (مادر عمار ياسر)، زبيده، ام
خالد احمسيه، ام سعيد حنفيه، صبانه ماشطه، ام خالد جُهنيّه.
البته به جز 313 يار اصلى، اعراب مؤمن و لايق در زمره اصحاب عمومى مهدى عليه السلام خواهند بود.
شعار سپاه شعار هر جمع و سپاهى برخاسته از بينش، معرفت و شعور آنان است و سمت و سوى حركت ايشان را عيان مىسازد. «يا لثارات الحسين» يكى از شعارهاى نمادين و برجسته ياران مهدى عليه السلام است .يعنى: اى خونخواهان حسين عليه السلام ! بپاخيزيد.
اين شعار انتقام ـ كه يكى از محورى ترين
آرمانهاى شيعه در راستاى اصلاح امت، پيرايش
انحراف و شكلگيرى يك جامعه دينى در سراسر
________________________
امام صادق عليه السلام : « فانّ لهم خبر سوء، اما انه لايخرج مع القائم منهم احد»؛ براىآنها(اعراب) خبر بدى هست، مگر نه اينست كه حتى يك نفر هم از آنها با قائم خارج نمىشود. همان، ج 52، ص 333.
1- فرازى از دعاى ندبه .
2- فرازى از زيارت عاشوراء.
« پدر و مادرم فداى يك گروه اندكى باد كه اسامى آنها در آسمانها معروف و در زمين ناشناخته است.»1
زيبايى شناسى شخصيت اصحاب، هر شيفتهاى را به شناخت جلوه هاى رفتارى و توانمنديهاى ايشان مىكشاند .بى شك نشان يار موعود بر سينه اصحابى زيبنده خواهد بود كه ويژگيها و برجستگيهاى خاص، آنانرا از ديگران ممتاز ساخته باشد .
________________________ستارهها همه شب زنده دار خورشيدند
ز جلوههاى رخ تابناكشان پيداست
«مردانى مومن هستند كه خداى را به شايستگى شناختهاند.»2
على عليه السلام ضمن تشبيه دل ايشان به مشعلهاى نورانى،3 از ذكر پيوسته آنان ياد مىكند: « بر فراز مركبها، خدا را تسبيح مىگويند.» 4 امام صادق عليه السلام در وصفشان مىفرمايد:«مردانى كه گويا دلهايشان پارههاى آهن است، غبار
ترديدِ در ذات مقدس خداى خاطرشان را نمىآلايد.
سبك خواب و شب زنده دارند و در نماز بسان زنبور
________________________
«(مهدى عليه السلام ) چون بر فراز نجف برآيد، به يارانخطاب كند: امشب را به عبادت به روز آوريد، آنان برخى در ركوع و برخى در سجده شب را به سحر مىرسانند وبه درگاه خدا تضرع مىكنند.»2
اين ويژگى، برخاسته از قابليتهاى معنوى ايشان است؛ آنگونه كه امام حسن عسكرى عليه السلام مىفرمايد:« خداوند آنان را از سرشتى پاك و ريشهاى پاكيزه و گرانبها آفريده است، دلهايشان از كينه و دشمنىپيراسته، رخسارشان براى پذيرش حق آماده است و سيمايشان با نور فضل و كمال آراسته، آيين حق رامىپرستند و از اهل حق پيروى مىكنند.»3
و براستى ايشان،تفسير اين كلام مولايمان على عليه السلام«ديده هاشان به تفسيرِ قرآن كه شنوند روشن شود، بام و شام جامهاى حكمت نوشتند (و در تكميل نفس بكوشند).»1
مردان خدا جز زخدا دل ببريدندچون عاشق دلخسته كشيدند بسى هجر
«در برابر فرمان امامشان از بنده مطيع، مطيعترهستند.»3
و در توصيفى ديگر:«پر تلاش و كوشا در پيروى از (امام) مىباشند.»4
عشق و شيدايى ياران، به عنوان شيرازه اصلى اين پيوند، فرمانبرى را با دل تك تك ايشان گره مىزند، اين دلبستگى در كلام پيشوايان معصوم چنين تبيين«سوارانى با نشان و پرچم، براى تبرّك دست بر زينمركب امام مىسايند و در گرد امام مىدرخشند، با جان و دل او را در جنگها يارى كرده، و آنچه طلب كند، كفايت مىكنند.»1
و در منظر امام على عليه السلام :« به هنگام نبرد، پروانه وار شمع وجود امام را درميان گرفته، محافظت مىكنند.»2
يك قطره چشيديم ز ميناى محبتاز خويش رهيديم و به دلدار رسيديم
«آنها سلشحورانى شجاع هستند كه در اطاعت خدا و قائم سختكوشند.»4
همچنين امام حسن عسكرى عليه السلام در وصف ياران مهدى عليه السلام اينگونه با فرزند خود سخن مىگويد: ________________________«روزى را مىبينم كه پرچمهاى زرد و سفيد در كنار كعبه به اهتزاز در آمده، دستها براى بيعت، پى در پىصف كشيدهاند، دوستان باصفا كارها را چنان به نظم و ترتيب درآوردهاند كه همچون دانههاى دُرّ گرانبها كه دررشتهاى قرار گيرند، شمع وجودت را احاطه كردهاند ودستهايشان براى بيعت با تو در كنار حجرالاسود به هم مىخورد.»1
بصيرت و بينش
آگاهى و روشن بينى همراهان مهدى عليه السلام سبب مىشود كه آنان اسير تندباد ترفند، شايعه و تهديد نگشته، تن به شبهه و شك ندهند و با بيمه بصيرت، صراط مستقيم را بپيمايند و فتنههاى كور را از بُن بركنند .
حضرت على عليه السلام مىفرمايد :
« چون فرمان خدا آزمايش را به سر آورد، شمشيرها در راه حق آختند و بصيرتى را كه در كار دين داشتند آشكار كردند، طاعت پروردگارشان را پذيرفتند و فرمانواعظشان را شنيدند.»2
________________________1- بحار الانوار، ج 52، ص 35 .
2- شرح نهج البلاغه،ج 9، ص 130 .
قدرت و شجاعت
ياران مهدى عليه السلام توان و قوت چهل مرد دارند؛ شيران ميدان رزمند و جانهايشان از خار سنگ محكمتر.
امام صادق عليه السلام مىفرمايد:
«لوط پيامبر از اين سخن خود كه به دشمنان گفت: «اى كاش نيروى قدرتمندى عليه شما داشتم يابه استوانهاى محكم پناه مىبردم» آرزوى نيرويى همانند نيروى قدرتمند مهدى موعود عليه السلام و ياران او را داشت، كه يك تن از آنان توان چهل مرد را دارد، آنان دلهاى استوارتر از پارههاى آهن دارند و چون از برابركوهها بگذرند صخرهها به لرزه در آيند، شمشيرهارا غلاف نمىكنند تا آن هنگام كه خداوند بخواهد و خشنود شود.»1
امام ششم در گفتارى ديگربه اين نكته اشاره مىنمايند كه:« ياران قائم هريك توان خود را برابر با سيصد نفر مىبيند.»2
بى شك اين دو تشبيه، از قدرت فراوان آنان حكايت دارد .پيامبر(ص) اصحاب موعود را از بهترين سواركاران
________________________
«هنگاميكه قائم ما قيام كند و مهدى ظهور نمايد، جرأت و دليرى هر يار او از شير بيشتر مىگردد.»2
آنان بى محابا در صحنه كارزار مىتازند زيرا كه:«دلهايشان چون قطعه فولاد مىشود كه اگر با آن دل، خود را به كوه بزنند آنرا از جاى مىكَنند.»3
« دلهايى چون پولاد دارند، در هر سو ـ تا مسافت يك ماهـ ترس بر دلهاى دشمنان سايه مىافكند.»4 پيشواى پنجم در تفسير آيه [أُولِى بَأسٍ شَدِيدٍ5] مىفرمايد:«همانا قائم و يارانش هستند ؛ آنان سختنيرومندند.»6
البته راز توانمندى و دليرى ياران جوان مهدى عليه السلام در درك طبيب دلها و حضور در محفل شفابخش جانها نهفته است :«هر كس كه قائم اهل بيت مرا درك كند، اگر بيمار
________________________
| جگر پر درد و،دل پرخونم اى دوست! | |
| شنيدم : عاشقان را مىنوازى | مگر من زآن ميان بيرونم اى دوست؟! |
| نگفتى : گر بيفتى گيرمت دست ؟ | ازين افتادهتر كاكنونم اى دوست؟!2 |
پيشواى يازدهم عليه السلام ايشان را «دوستان باصفا» مىنامد.3
امام باقر عليه السلام مىفرمايد:«زمان قيام قائم، دوران رفاقت و همدلى فرا رسد ؛ مرد به سراغ مال برادر رفته حاجت خود برگيرد و احدى او رامنع نكند.»4
« گويا يك پدر و مادر آنان را پروراندهاند، دلهاى آنان از محبت و خيرخواهى به يكديگر آكنده است.»
پيامبر بزرگ اسلام (ص) اين انس و الفت را يك عطيه الهى دانسته، مىفرمايد:
« خداوند دلهاى آنها را با هم مهربان مىكند.»1
نظم و ترتيب يكپارچگى و هماهنگى، تدبير و نظم، سيره عملى و پيام رفتارى ياران مهدى عليه السلام است، حركت و سكون، آرامش و پيشرفت و عملكرد آنان با نظم آراسته شده است؛ شيوه پسنديدهاى كه اميرمؤمنان عليه السلام از آن چنين ياد مىكند:«گويا آنان را مىنگرم؛ زى و هيأتى يكسان، قد و قامتى برابر، در جمال و برازندگى همانند و هم لباسند.»2
امام حسن عسكرى عليه السلام نيز اين ويژگى ياران را به فرزند دلبندش خبر مىدهد :«دوستان باصفا كارها را چنان به نظم و
________________________
مرداب كجا فرصت پيدا شدنش هست
در سينه تان زهره صد موج نهفته است
شب تا برسد ياد شما مىرسد از راه
1- بحار الانوار، ج 52، ص 35 .
2- سلمان هراتى .
« خداوند شرق و غرب جهان را بدست آنها فتح مىكند.»1
پس از استقرار حاكميت دولت عدالت گستر اهل بيت عليهما السلام در گيتى بدست قائم آل محمد(ص)،اداره سياسى هر بخش از ساختار مديريتى حكومت مهدى عليه السلام به عهده يارى از ياران او گذارده مىشود؛ جلوه هايى از توان مديران جوان را نظاره مىكنيم: وارثان زمين حاكميت عدل و برچيده شدن ظلم، يك وعده حتمى الهى است كه با ظهور موعود، جهان شاهد تحققشكافنده دانش و مفسر راستين قرآن، امام محمد باقر عليه السلام در تفسير اين آيه مىفرمايد:
«همانا (مراد از اين آيه) مهدى عليه السلام و يارانش مىباشند.»2
رهگذر درنگى كن باز هم بهار آيدمىرود خزان اينك تا به لطف فروردين
باغ را به بر زيبد غنچههاى داودى
ابر در خروش آيد خون گل به جوش آيد
آب را به خاك افشان باغ را گلاب افشان
رهبرى كند خورشيد كاروان گلها را
امام صادق عليه السلام مىفرمايد :
«در ميان شيعيان ما در حكومت قائم عليه السلام افرادى هستند كه اركان و حاكمان زميناند و به هر يك از آنها توان چهل مرد داده شود.»1
ايشان بر اريكه دل مردم جهان حكم مىرانند، بدان حد كه پيروى و همسويى يك ارزش همگانى شمرده خواهد شد حتى براى طبيعت !امام باقر عليه السلام چنين بيان مىدارد:
«هيچ چيزى در جهان باقى نمىماند مگر آنكه مطيع و پيرو (ياران موعود) خواهد شد، حتى حيوانات زمين وپرندگان آسمان! همگان رضاى ايشان را در هر امرى جستجو مىكنند؛ بخشى از زمين بر جاى ديگرمباهات مىكند و مىگويد: امروز يكى از ياران قائم عليه السلام بر من گام نهاد و از اينجا گذشت!.»2
«گويا ياران مهدى عليه السلام را مىبينم كه بر شرق و غرب عالم مسلّط شدهاند و هيچ چيزى نيست مگر آنكهمطيع آنها مىباشد.»1
امام صادق عليه السلام نيز از حكمرانى آنان مىگويد:«آنها پرچمدارانى هستند كه از جانب خدا در روى زمين بر بندگان او حكومت مىكنند.»2
با توجه به گونه هاى مختلف اداره و سرپرستى در ساختار مديريتى مهدى عليه السلام ، حضور اصحاب موعود نيز بر اساس شايستگى و كارآمدى، متنوع مىباشد، در روايت ذيل به يكى از مديريتها اشاره شده است :«آنان قاضيان و حاكمان بر روى زمين اند.»3
كاردانى و هوشيارى اين ويژگى مهم را نخست از منظر پيامبر اكرم صلي الله عليه و آله وسلم مىنگريم:«ايشان مردانى كاردان و كارسازند.»4
امام باقر عليه السلام در بيان هوشيار بودن ياران،«خداوند آنان را در كتاب خود، هوشيار توصيف كرده است:
[إنَّ فِى ذَلِكَ لاياتٍ لِلْمُتَوَسِّمِينَ2 1] مثل درخت و سنگدر رهگذار باد
در انتظار آمدنت
ايستاده ايم
فردا به شهر نور مىآيى
از راه ستاره
از راه آفتاب
با دشمنان چو موج خروشان
با ما ولى
به مهربانى يك جويبار نرم
رفتار مىكنى 3
[و ما ارسَلناكَ إلاّ رَحْمَةً لِلْعالَمين].41- سوره حجر، آيه 75 ؛ به يقين در اين (سرگذشت) براى هوشياران عبرتهاست.
2- «فقد وصفهم اللّه بالتوسم فى كتابه: ان فى ذلك لايات للمتوسمين». اثبات الهداة، ج 3، ص 585.
3- سلمان هراتى .
4- سوره انبياء، آيه 107 .
«خدايا، درود فرست بر مولا و سرورم صاحب الزمان، و مرا از ياران، پيروان، مدافعان و نصرت كنندگانش قرارده، از آنان كه در ركابش شربت شهادت مىنوشند، باشوق و رغبت، بى هيچگونه كراهت.»1
هاديان، همواره آرزومند همراهى آن حضرت بودهاند و همه گاه دوستان و شيفتگان را بر « گام در گام گل» نهادن توصيه فرمودهاند.| مصلحت ديدِ من آنست كه ياران همه كار | بگذارند و خم طرّه يارى گيرند |
| خوش گرفتند حريفان سر زلف ساقى | گر فلكشان بگذارد كه قرارى گيرند2 |
| 2- حافظ شيرازى. |
«هر يك از شما خودش را براى خروج قائم آماده كند و لو با تهيه يك تير، كه اگر خداوند اين آمادگى را در نيت شما ببيند اميدوار هستم كه خداوند در اجلتان مهلت دهد تاظهور او را درك كرده از اعوان و انصار آن بزرگوارباشيد.»1
زيباترين اثر انتظارِ همراه با آمادگى، شكل دهى شخصيت و ساماندهى زندگى بر اساس معيارهاى دينى است، در اينصورت شايسته اين بشارت خواهيم بود:« خوشا بحال پيروان قائم ؛ آنانكه در دوران غيبت، ظهورش را به انتظار مىكشند و در عصر ظهورش درپيروى از او پاى مىفشارند، آنان اولياء خداوند هستند كه نه ترسى در دل و نه از چيزى واهمه دارند.»2
«بخدا سوگند من اگر آن روز را درك مىكردم جانم را براى حضرت صاحب الامر عليه السلام فدا مىكردم.»1
و در گفتارى ديگر مىفرمايد:«اگر او را درك مىكردم، تمام عمرم را در خدمتگذارى او مىگذراندم.»2
اين كلام اميرمؤمنان على عليه السلام را مىتوان به عنوان منشور جوان، دليل و راهنماى راه دانست ؛ چه در عصر غيبت و چه در عصر ظهور ؛ امام فرمود:«از او تخلف نكن اگر او را درك كنى، از او مگذر اگر بسوى او هدايت شدى.»3
| عاقبت جوينده يابنده بود | |
| گفت پيغمبر كه چون كوبى درى | عاقبت زآن در برون آيد سرى |
| چون نشينى بر سر كوى كسى | عاقبت بينى تو هم روى كسى |
| جمله دانند اين اگر تو نگروى | هرچه مىكاريش روزى بِدْرَوى1 |
* بارخدايا! ما را از ياوران و كمك كنندگان و مدافعان وى قرار ده ؛
آنانى كه :
از پى انجام مقاصدش شتافته،
اوامرش را امتثال كرده،
به حمايت او برخواسته
و به سوى ارادهاش مشتاقانه سبقت مىگيرند.
و در حضور حضرتش به درجه رفيع شهادت مىرسند.
* پروردگارا! اگر ميان من و او مرگ جدائى افكند،
پس مرا از قبر برانگيز ؛ در حالى كه كفنم را ازار خود
كرده و شمشيرم را از نيام بركشيده و لبيك گويان
________________________
* اى خدا!
آن طلعت بلند بالا و چهره زيبا را به من بنما،
و او را از پرده غيبت پديدار كن،
و بر چشمانم با نگاهى كه بر او مىافكنم سرمه كش.